Prof. Dr. Özel, konferans için geldiği Tekirdağ'da AA muhabirine yaptığı açıklamada, Ege Bölgesi'ndeki depremlerin "açılma zonu" olarak adlandırılan tektonik sistem içinde meydana geldiğini, bu bölgedeki fayların Kuzey Anadolu Fay Zonu'ndan tamamen farklı özellikler taşıdığını ifade etti.
Sındırgı, Simav, Kütahya ve Balıkesir'deki fay zonlarının Marmara'dakiyle aynı sistemde olmadığını belirten Özel, "Aralarındaki kilometre farkı az olsa da mekanizmaları farklıdır. Gerilme yani stres transferinin de kendi içinde bir mekanizması vardır. Sındırgı segmenti, Simav Fay Zonu'nun en kuzeybatı kesimini oluşturan ve Türkiye Fay Haritası'na göre yaklaşık 36 kilometre uzunluğa sahip bir segmenttir." dedi.
Simav'da meydana gelen depremlere değinen Özel, Simav ve Sındırgı fay zonlarının birbirinden bağımsız iki farklı sismik kaynak olduğunu ancak aynı açılma tektonik rejiminin etkisi altında bulunduklarını söyledi.
Özel, bu nedenle Simav'daki mevcut gerilimin Sındırgı segmentinde depremin oluş zamanını bir miktar öne çekmiş olabileceğini ancak iki fay arasında doğrudan bir tetiklenme ilişkisi bulunmadığını ifade etti.
'Erken uyarı sistemi, Sındırgı depreminde başarıyla çalıştı'
Özel, Kandilli Rasathanesi'nin Marmara ve Batı Anadolu'da geliştirdiği yeni erken uyarı sisteminin 3,5 aydır test edildiğini belirtti.
Sistemin test edilmeye devam ettiğini dile getiren Özel, şunları kaydetti:
"Kandilli Rasathanesi'nin çalıştırmakta olduğu istasyonlardan alınan veriler ile öncelikle Marmara Bölgesi için erken uyarı sistemi geliştirdik. Halihazırda mevcut istasyon altyapısı dikkate alınarak İstanbul ve Marmara Denizi çevresindeki şehirler test bölgesi olarak seçildi. Sistem şu anda sınırlı, yaklaşık 2 bin abonelik bir grupla test ediliyor. Erken uyarı sistemi, Sındırgı depreminde (27 Ekim'deki deprem) başarıyla çalıştı. İstanbul, merkez üssüne yaklaşık 210 kilometre uzaklıkta, sarsıntı İstanbul'da hissedilmeden 37 saniye önce uyarı sinyali gönderdi. Şu anda sistemi belirli kullanıcı gruplarıyla test etmeye devam ediyoruz.
İstasyon altyapımızı bu kapsamda yenileyerek erken uyarıya daha elverişli hale getirmeye çalışıyoruz. Mevcut istasyon sayısı artırıldıkça ve istasyonlardaki gecikmeyi azaltacak modernizasyonlar tamamlandıkça sistem çok daha hızlı tepki verebilecek ve böylece vatandaşların ve kurumların önlem almak için daha fazla zamanı olacaktır. Amacımız, istasyon ağını genişleterek ve altyapıyı yenileyerek sistemi tüm Türkiye’de etkin biçimde çalışır hale getirmektir."
Özel, Marmara Denizi'nde Kandilli Rasathanesi'nin Japon araştırmacılarla işbirliğinde kurduğu 9 deniz tabanı sismometresi (OBS sistemi) aracılığıyla küçük depremleri ve bölgedeki stres dağılımını yakından izlediklerini anlattı.
En küçük sismik hareketlerin dahi izlendiğini belirten Özel, "Bu sistemler henüz gerçek zamanlı çalışmıyor. 7-9 ay aralıklarla veri topluyoruz ancak bu süreçte kaydedilen veriler, 9 aya kadar olan dönemde meydana gelen mikro depremleri dahi geriye dönük olarak incelememize olanak sağlıyor." dedi.
Olası depremde Marmara ne ölçüde tsunami üretir?
Özel, Türkiye'nin 8 bin 300 kilometrelik kıyı şeridinde tsunami erken uyarı çalışmalarının sürdüğünü dile getirdi.
Kandilli Rasathanesi olarak 2012 yılından bu yana 5,5 büyüklüğünün üzerindeki kıyıya yakın depremlerden sonra bilgi mesajı yayımladıklarını ifade eden Özel, "Marmara Denizi kapalı bir havza olduğu için büyük dalgalar beklenmez ama 30 santimetrelik su yükselmesi bile hasar yaratabilir." diye konuştu.
Tekirdağ'ın kıyılarında tsunami tehlikesinin belirlenmesi ve su baskını haritalarının hazırlanması için de çalışmalar yürüttüklerini bildiren Özel, deniz tabanı heyelanlarının da deprem sonrası ikinci afet riski oluşturduğuna dikkat çekti.
Ganos Fayı kırıldığında Şarköy civarını etkileyebilir
Tekirdağ yakınlarındaki Ganos Fayı ile ilgili de değerlendirmede bulunan Özel, "Marmara'nın batısındaki Ganos Fayı, Kuzey Anadolu Fay Zonu'nun en batı ucundaki en kritik segmentlerden biridir. 1912'de büyük bir deprem üreten bu fayın kısa vadede yeniden kırılma potansiyeli düşük görünüyor ancak Gaziköy'de 2013 yılında kurduğumuz derin kuyu ve yüzey istasyonlarıyla bölgedeki hareketleri yakından izliyoruz. Fay yeniden kırıldığında Şarköy, Mürefte, Ganos ve Gaziköy doğrudan etkilenebilir." diye konuştu.
6 KASIM’LAR
1913 - Hint lider Mahatma Gandhi tutuklandı.
1917 - Finlandiya, Rus İmparatorluğu'ndan bağımsızlığını ilan etti.
1918 - Çanakkale Boğazı, İngiliz ve Fransızlarca işgal edildi.
1923 - Amerikalı Jacob Schick, ilk elektrikli tıraş makinesinin patentini aldı.
1923 - Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu kuruldu.
1928 - Herbert C. Hoover, ABD Başkanı seçildi.
1931 - İstanbul'da dolmuşlarda sarı-siyah damalı bant uygulaması başlatıldı.
1936 - İzmit'te kâğıt ve karton fabrikası açıldı.
1937 - İtalya, Almanya ile Japonya arasındaki anti-komünist pakta katıldı.
1943 - II. Dünya Savaşı sürerken Rusya, Kiev şehrini Almanlardan geri aldı. Almanlar çekilirken şehrin birçok tarihi binasını yerle bir etmişti.
1944 - ABD'nin Hanford Sahası'nda plütonyum üretimi mümkün oldu. Bu plütonyum daha sonra Japonya'nın Nagasaki şehrine atılacak olan Şişman Adam kod adlı atom bombasının yapımında kullanılacaktır.
1955 - Kayseri Şeker Fabrikası'nda üretime başlandı.
1958 – Anadolu Üniversitesinin temelini oluşturan Eskişehir İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi kuruldu.
1971 - İstanbul Kültür Sarayı'nın adı, Atatürk Kültür Merkezi (AKM) olarak değiştirildi.
1971 - ABD Atom Enerjisi Komisyonu, Alaska'nın Aleut takımadalarında bulunan Amchitka adasında Cannikin kod adı verilen ABD'nin en büyük yer altı hidrojen bombası denemesini yaptı.
1981 - Millî Güvenlik Konseyi, "Devlet Mezarlığı Hakkında Kanun"u kabul etti.
1981 - Yükseköğretim Kurulu (YÖK) kuruldu.
1982 - AÜ SBF Basın ve Yayın Yüksek Okulu, Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden (SBF) ayrıldı.
1983 - Genel seçimler yapıldı: ANAP 211 milletvekili ile tek başına iktidar oldu. Halkçı Parti (HP) 117, Milliyetçi Demokrasi Partisi (MDP) 71 milletvekili çıkardı. 1983 seçimleri 12 Eylül 1980'den sonra kurulan partilerin katıldığı ilk genel seçim oldu.
1984 - Ronald Reagan, ABD Başkanı seçildi.
1985 - Kolombiya'da, Kolombiya Devrimci Silahlı Güçleri'ne bağlı solcu gerillalar Adalet Sarayını ele geçirdi; çatışmalarda 11'i hakim 115 kişi öldü.
1989 - Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı GAP kuruldu.
1991 - TBMM'de yemin töreninde Sosyaldemokrat Halkçı Parti (SHP) milletvekilleri Hatip Dicle ve Leyla Zana'nın yemin dışında Kürtçe olarak ek sözler söylemeleri tartışma yarattı. SHP Genel Başkanı Erdal İnönü Dicle ve Zana'nın partiden istifa etmelerini istedi.
2001 - Belçika havayolu şirketi Sabena, iflas ettiğini açıkladı.
2001 - Michael Bloomberg, New York Belediye Başkanı seçildi.
2002 – Süper Lig 2002-2003 sezonunun 6. haftasında, Fenerbahçe ile Galatasaray arasında, hakem Mustafa Çulcu yönetiminde Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu Stadyumu’nda yapılan futbol maçında Fenerbahçe 6-0 Galatasaray şeklinde sonuçlandı.
2002 - Winona Ryder, New York'ta bir butikten 5.500 dolar değerinde eşya çalmaktan suçlu bulundu.
2008 - ABD'de bir zamanların çocuk yıldızı Skylar Deleon cinayet suçlamasıyla yargılandığı mahkemede idama mahkûm oldu.
2012 - Barack Obama, ABD Başkanlık seçimlerini ikinci kez kazandı.
2015 - CNBC-e yayın hayatına son verdi.
2016 – Demokratik Bölgeler Partisi (DBP) Eş Genel Başkanı Sebahat Tuncel, “Silahlı terör örgütüne üye olmak” suçundan tutuklandı.
2020 – Yeniden görülen “Futbolda Şike” davasında eski Fenerbahçe Kulübü Başkanı Aziz Yıldırım, İlhan Yüksel Ekşioğlu, Abdullah Başak ve Ahmet Çelebi “şike” ve “teşvik primi” suçlarından beraat etti.
2024 - Donald Trump, ikinci kez ABD Başkanı seçildi.
6 KASIM’DA DOĞANLAR
1946 - Sally Field, Amerikalı oyuncu ve Oscar ödülü sahibi
1947 - Mesut Yılmaz, Türk siyasetçi (ö. 2020)
1980 - Mert Nobre, Brezilya asıllı Türk futbolcu
1988 - Emma Stone, Amerikalı oyuncu ve En İyi Kadın Oyuncu Akademi Ödülü sahibi
6 KASIM’DA ÖLENLER
1922 - Ali Kemal, Türk yazar, gazeteci ve siyaset adamı (d. 1867)
2020 - Timur Selçuk, Türk besteci (d. 1946)
Yorumlar
Yorum Gönder