Ocak
Bulgaristan çok sayıda gecikmenin ardından Bulgar levası yerine euro’yu para birimi olarak kabul ederek Euro Bölgesi’nin 21. üyesi olacak.
1930 yılında yaratılan çizgi film karakterleri Pluto ve Betty Boop ABD’de kamu malı haline geliyor. Dashiell Hammett’in dedektif romanı “Malta Şahini”, ayrıca “I Got Rhythm” ve “The Sunny Side of the Street” gibi şarkıların da telif süresi doluyor.
Birleşmiş Milletler 2026’yı sürdürülebilir kalkınma gönüllüleri yılı, otlak ve çobanlar yılı, ayrıca kadın çiftçiler yılı ilan etti.
Şubat
ABD ile Rusya arasındaki New START nükleer silah kontrol antlaşmasının geçerlilik süresi sona eriyor.
Kış Olimpiyatları Milano ve Cortina’da başlıyor. Mart ayında ise Paralimpik Kış Oyunları var. Dağ kayağı (tırmanma ve ardından kayakla iniş) olimpik branşlar arasına giriyor.
2026 Erkekler T20 Kriket Dünya Kupası Hindistan ve Sri Lanka’da başlıyor.
California’nın Santa Clara kentinde Super Bowl LX vakti. Devre arası gösterisinde bu kez Bad Bunny var.
Ay Yeni Yılı’nın kutlanmasıyla ateş atı yılı başlıyor. Bu burçta doğanlar tutkulu, enerjik ve karizmatik oluyormuş.
Bangladeş’te genel seçimler yapılacak.
Mart
İktisatçılar Adam Smith’in serbest ticareti savunduğu ve “piyasanın görünmez eli” metaforunu ortaya attığı “Ulusların Zenginliği” kitabının 250. yıl dönümünü kutlayacak.
98. Akademi Ödülleri Los Angeles’ta. Bakalım Oscar’ın yeni sahipleri kimler olacak?
Nisan
Şakacılar mutlu, diğer herkes tetikte. 1 Nisan vakti! Bu tarih aynı zamanda Apple Computer’ın Steve Jobs, Steve Wozniak ve Ronald Wayne tarafından kuruluşunun 50. yıldönümü.
Macaristan’da parlamento seçimleri yapılacak. Viktor Orban koltuğunu korur mu?
Mayıs
İşçi Bayramı ve Uluslararası İşçi Günü olarak bilinen Mayıs Bayramı dünya genelinde kutlanacak. Bu aynı zamanda batıl inançlara ve gericiliğe karşı çıkan gizli Bavyera Illuminati topluluğunun 250. yıldönümü. Dünyayı bu grubun yönettiği fikri özellikle son yıllarda sayısız gizemli komplo teorisine konu oluyor.
70. Eurovision Şarkı Yarışması finali Viyana’da yapılacak.
Enhanced Games, Las Vegas’ta başlıyor. Organizasyonda katılımcı sporcuların performans artırıcı ilaçlar kullanarak yarışmasına izin veriliyor, hatta teşvik ediliyor.
Miles Davis yaşasa bu ay yüz yaşına basacaktı. Cazseverler kutlamalara hazır. Her yerde “Kind of Blue” albümünü duymayı bekleyebilirsiniz.
Haziran
Sinema tutkunları Norma Jeane Mortenson’un 100. yaşını kutlamaya hazırlanıyor. Gerçek adı mı? Marilyn Monroe.
Etiyopya’da genel seçim vakti.
Futbolda 2026 Erkekler Dünya Kupası ABD, Meksika ve Kanada’nın ortak ev sahipliğinde başlıyor. Açılış maçı Mexico City’nin efsanevi Azteca Stadyumu’nda oynanacak.
Temmuz
Amerika Birleşik Devletleri, Bağımsızlık Bildirgesi’nin 250. yıldönümünü havai fişekler ve geçit törenleriyle kutlayacak.
Christopher Nolan’ın Homeros’un “Odysseia” destanından uyarladığı film vizyona giriyor. Çekimlerde destana yaraşır şekilde IMAX kameralar kullanıldı. Odysseus rolünde Matt Damon var.
Commonwealth olarak bilinen İngiliz Milletler Topluluğu Oyunları İskoçya’nın Glasgow kentinde başlıyor. Aslında organizasyona Victoria eyaleti ev sahipliği yapacaktı ancak Avustralyalılar sonrasında projeden çekildi.
Mülteci tanımını, sığınma izni verilen kişilerin haklarını ve sığınma hakkı sağlayan ülkelerin sorumluluklarını belirleyen Birleşmiş Milletler Mülteci Sözleşmesi’nin 75. yıldönümü kutlanacak.
Kazakistan’ın Astana kentinin ev sahipliği yapacağı 2026 Geleceğin Oyunları’nda fiziksel ve dijital sporlar bir araya geliyor. Yarışmacılar basketbol, boks, futbol, araba yarışı ve atıcılık gibi branşların önce fiziksel, sonra dijital veya video oyunu versiyonlarında mücadele edecek.
Ağustos
Yılın tek tam güneş tutulması 12 Ağustos’ta Grönland, İzlanda ve kuzey İspanya’nın bazı bölgelerinden izlenebilecek.
Eylül
Leonard Bernstein ile birlikte yakın tarihin en önemli şeflerinden biri kabul edilen Gustavo Dudamel 2025-26 sezonunda vekaleten yürüttüğü New York Filarmoni Orkestrası direktörlüğünü resmen devralıyor.
Bayeux Halısı Londra’daki British Museum’da sergilenmeye başlayacak. 1066’daki Norman istilasını tasvir eden, 11. yüzyıldan kalma halı ilk kez İngiltere’de çünkü esas teşhir yeri olan Normandiya’daki müzede restorasyon çalışmaları var. Öte yandan Bayeux Halısı teknik olarak halı değil işlenmiş bir kumaş.
Ekim
Hindistan ulusal nüfus sayımının ilk aşamasına başlıyor. İkinci aşama Mart 2027’de gerçekleşecek. Ülkede 2011’den bu yana ilk, toplamda 16. sayım yapılıyor.
Brezilyalılar devlet başkanı, ulusal kongre, vali ve tüm eyaletlerin yasama meclislerini seçmek için sandık başında. Gerekmesi halinde ikinci tur seçimleri üç hafta sonra yapılacak.
Yüz Dönüm Ormanı sakinleri A. A. Milne’nin kaleme aldığı “Winnie-the-Pooh” kitabının yüzüncü yılını kutlayacak. Çocuk edebiyatının bu klasik eseri Pooh, Piglet, Eeyore ve arkadaşlarını bütün dünyaya tanıtmıştı.
Kasım
Amerika’da ara seçim vakti. Temsilciler Meclisi’ndeki 435 sandalyenin tamamı ve Senato’daki 100 sandalyenin 35’i yeni sahiplerine kavuşacak.
Birleşmiş Milletler COP31 İklim Konferansı başlayacak. Peki nerede? Şu an ev sahipliği için öne çıkan iki aday Avustralya ve Türkiye.
Birçok kez ertelenen “Grand Theft Auto VI” nihayet piyasaya çıkıyor. Serinin 2013’ten bu yana ilk oyunu olan GTA VI’nın oyun ve eğlence tarihindeki en büyük lansman olması bekleniyor.
1977’de fırlatılan ve şu an insan yapımı en uzak nesne olan Voyager 1 uzay araştırma aracı 49 yılın sonunda Dünya’dan bir ışık günü, yani 25.9 milyar kilometre uzaklığa ulaşacak.
Aralık
2011’de bağımsızlığını kazanan Güney Sudan’da ilk kez genel seçim yapılacak.
Elektronik dans müziği tutkunları Tayland’ın Pattaya kentindeki Wisdom Walley’e akın ediyor. Tomorrowland festivali ilk kez Asya’da.
2026’da bir ara…
NASA’nın uzun süredir ertelenen Artemis II misyonu muhtemelen şubat ayında dört astronotu Ay’ın çevresinde uçuracak. Misyon 2020’lerin devamında astronotları yeniden Ay yüzeyine göndermek için hazırlık niteliği taşıyor.
Barcelona’daki Sagrada Família’nın ana strüktürü inşaatın başlamasından 144 yıl sonra tamamlanıyor. Antoni Gaudi imzalı ikonik katedralin diğer bölümlerindeki çalışmaların en az 2034 yılına kadar devam etmesi bekleniyor.
Önde gelen K-pop grubu BTS üyeleri Güney Kore’deki askerlik görevini tamamladı. Şimdi gruptan yeni albüm ve dünya turnesi bekleniyor.
Seksenli yaşlarına giren The Rolling Stones üyeleri 25. albümlerini çıkarabilir. / Gazete Oksijen
1 OCAK’LAR
1785 - Dünyanın ilk gazetelerinden Daily Universal Register, İngiltere'de yayımlanmaya başladı. Üç yıl sonra adı "The Times" olarak değiştirilecek olan gazete, hala çıkmaktadır.
1801 - Cüce gezegen Ceres, Giuseppe Piazzi tarafından keşfedildi.
1808 - Amerika Birleşik Devletleri'ne köle girişi yasaklandı.
1891 - Penaltı, Birleşik Krallık'taki Stoke City-Notts maçındaki tartışmalar üzerine kural kitabına girdi.
1899 - Küba'da İspanyol egemenliği sona erdi.
1901 - Avustralya'daki Britanya kolonileri federasyonlaşarak tek bir çatı altında birleşti.
1901 - Nijerya, Birleşik Krallık himayesine girdi.
1923 - Türkiye'nin ilk futbol federasyonu olan "Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı" (bugün Türkiye Futbol Federasyonu) kuruldu.
1925 - Amerikan astronom Edwin Hubble, Samanyolu dışında başka galaksiler keşfettiğini açıkladı.
1926 - Gece yarısından itibaren Uluslararası Takvim ve Saat kullanılmaya başlandı.
1929 - Anadolu demiryolu hattı ile Haydarpaşa Limanı millileştirildi.
1929 - Millet mektepleri açıldı.
1933 - Ölçüler Kanunu yürürlüğe girdi.
1934 - Alcatraz Adası, Amerika Birleşik Devletleri'nin bir hapishanesi haline getirildi.
1939 - Sidney, Avustralya'da sıcaklık 45 °C'yi buldu; şehirde bu bir rekor.
1940 - Sovyetler Birliği ile Finlandiya arasında Raate Yolu Muharebesi başladı.
1945 - Fransa, Birleşmiş Milletler'e alındı.
1956 - Sudan bağımsız bir cumhuriyet olduğunu ilan etti.
1958 - Avrupa Ekonomik Topluluğu kuruldu.
1959 - Diktatör Fulgencio Batista yeni yılın ilk saatlerinde Havana'dan kaçtı. Camilo Cienfuegos ve Che Guevara önderliğindeki gerilla kolları Havana'ya girmeye başladı. Bütün Küba'da işçiler ve köylüler Fidel Castro'nun çağrısına uyarak genel greve başladı.
1960 - İlk meteorolojik uydu "Tiros" Amerika Birleşik Devletleri tarafından fırlatıldı.
1960 - Kamerun, Birleşmiş Milletler yönetiminden bağımsızlığını kazandı.
1965 - Filistin Kurtuluş Örgütü içerisinde yer alan El-Fetih, ilk silahlı eylemini gerçekleştirdi. Ahmet Amr Musa önderliğindeki gerilla birlikleri, İsrail'in işgal altında tuttuğu Batı Şeria topraklarına sızarak, bir köprüyü havaya uçurdu.
1971 - Amerika Birleşik Devletleri'nde televizyonda sigara reklamları yasaklandı.
1973 - Birleşik Krallık, İrlanda ve Danimarka, Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) üyesi oldu.
1974 - İsrail'de yapılan seçimleri Golda Meir liderliğindeki İsrail İşçi Partisi kazandı.
1978 - Hindistan Hava Yollarına ait Boeing 747 tipi bir yolcu uçağı, Mumbai açıklarında havada infilak ederek denize çakıldı; 213 kişi öldü.
1979 - Çin ile Amerika Birleşik Devletleri arasında diplomatik ilişkiler başladı.
1981 - Yunanistan, Avrupa Ekonomik Topluluğu üyeliğine kabul edildi.
1984 - Brunei bağımsızlığını kazandı.
1984 - Nijerya'da General Muhammed Buhari kansız bir darbeyle iktidarı ele geçirdi.
1990 - David Dinkins, New York'un ilk siyah Belediye Başkanı olarak görevine başladı.
1990 - Ruanda Soykırımı başladı.
1993 - Çekoslovakya dağıldı. Slovakya ve Çekya kuruldu.
1994 - Meksika'nın Chiapas eyaletindeki kızılderililer, ulusal kuruluşları için Zapatista Ulusal Kurtuluş Ordusu önderliğinde ayaklanarak bölgenin denetimini ele geçirdiler.
1994 - Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması (NAFTA) yürürlüğe girdi.
1995 - Diyarbakır'ın Kulp ilçesine bağlı Hamzalı köyüne saldıran PKK mensupları, yedisi çocuk on dokuz kişiyi öldürdü. Bir PKK'lı öldürüldü.
1995 - Dünya Ticaret Örgütü kuruldu.
1995 - İsveç, Avusturya ve Finlandiya, Avrupa Birliği üyeliğine kabul edildi.
1996 - Gümrük Birliği anlaşması Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Anlaşma, Türkiye ile 15 Avrupa ülkesi arasında geçerli oldu.
1998 - Avrupa Merkez Bankası kuruldu.
1999 - Avrupa para birimi "Euro" yürürlüğe girdi. (Birleşik Krallık, Danimarka, İsveç ve Yunanistan hariç).
2002 - Euro banknot ve bozuk paraları Avrupa Birliği üyesi ülkelerde kullanılmaya başlandı.
2002 - Hollanda'da ötanaziyi yasallaştıran karar yürürlüğe girdi. Hollanda, ölümcül durumdaki hastalara hayatlarını sona erdirme hakkı veren ilk ülke oldu.
2002 - Tayvan, Çin Taipeisi gibi Dünya Ticaret Örgütü üyesi oldu.
2004 - Pakistan Devlet Başkanı Pervez Müşerref, 2007 yılına kadar görev yapmasına olanak sağlayan parlamento oylamasında güven oyu aldı.[1]
2005 - Türk lirası'ndan (TL) 6 sıfır atıldı. Yeni Türk Lirası (YTL) tedavüle girdi.
2006 - Azerbaycan'da 5000 eski manata (AZM) beraber olan yeni manat (AZN) dolaşıma girdi.
2007 - Bulgaristan ve Romanya, resmen AB üyesi oldular. Slovenya Euro bölgesine dahil oldu.
2007 - Endonezya Adam Air Hava Yollarına ait AA574 sefer sayılı Boeing 737 tipi bir yolcu uçağı, Sulawesi Adası'nın dağlık bir bölgesine düştü. Uçakta 102 kişi bulunuyordu.
2008 - Malta, Kıbrıs Cumhuriyeti, Ağrotur ve Dikelya, euro kullanımına geçti.
2009 - Avusturya, Japonya, Meksika, Türkiye ve Uganda, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi masasında geçici üye olarak yerlerini aldılar.
2009 - Euro kullanmaya başlayan Slovakya, Euro bölgesinin 16. üyesi oldu.
2009 - Tayland'ın başkenti Bangkok'ta düzenlenen yeni yıl kutlamalarında çıkan bir yangında en az 61 kişi öldü.
2009 - TRT 6 yayına başladı. 10 Ocak 2015 tarihinde TRT Kurdî adını aldı.
2010 - Hint Okyanusu üzerine Güneş tutulması gerçekleşti.
2010 - İspanya, Avrupa Birliği Bakanlar Konseyi Başkanlığını İsveç'ten devraldı.
2010 - Pakistan'ın Lakki Marwat kentinde düzenlenen voleybol turnuvasında gerçekleşen intihar saldırısında 105 kişi öldü, 100'den fazla kişi yaralandı.
2011 - Estonya, Euro bölgesine dahil oldu.
2011 - Mısır'ın İskenderiye şehrindeki Kıptîlerin gerçekleştirdiği yeni yıl ayini sırasında gerçekleşen patlamada 23 kişi öldü.
2013 - Fildişi Sahili'nde havai fişek gösterisi düzenlenen bir stadyumda çıkan izdihamda 61 kişi öldü.
2014 - Letonya, euro kullanmaya başladı ve Euro bölgesine katıldı.
2015 - Litvanya, Euro bölgesinin 19. üyesi oldu.
2015 - Rusya, Kazakistan ve Belarus liderliğinde kurulan Avrasya Ekonomik Birliği yürürlüğe girdi.
2017 - İstanbul'da, Reina gece kulübüne saldırı yapıldı.
2021 – Elektriğe mesken, sanayi ve ticarethane abone grupları için vergi ve fonlar dahil ortalama yüzde 52 ile yüzde 130 arasında değişen oranlarda zam geldi.
1 OCAK’TA DOĞANLAR
1879 - William Fox, Macar asıllı Amerikalı film yapımcısı (ö. 1952)
1893 - Behçet Uz, Türk doktor (ö. 1986)
1895 - John Edgar Hoover, Amerikalı kamu görevlisi ve ABD Federal Soruşturma Bürosu'nun (FBI) kurucusu (ö. 1972)
1906 - Hacı Ömer Sabancı, Türk iş insanı ve Sabancı Holding'in kurucusu (ö. 1966)
1908 - Avni Dilligil, Türk oyuncu ve yönetmen (ö. 1971)
1908 - Zeki Alpan, Türk sinema oyuncusu, senarist, yönetmen ve makyör
1911 - Necdet Kent, Türk diplomat (ö. 2002)
1918 - Gündüz Kılıç, Türk futbolcu ve teknik direktör (Galatasaraylı futbolcu) (ö. 1980)
1929 - Metin Erksan, Türk film yönetmeni (ö. 2012)
1932 - Leman Çıdamlı, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (ö. 2012)
1932 - Suat Yalaz, Türk karikatürist, çizer, çizgi romancı, film yönetmeni, senarist ve film yapımcısı (ö. 2020)
1936 - Ahmet Suat Özyazıcı, Türk eski futbolcu ve teknik direktör (ö. 2023)
1937 - Nuri Sesigüzel, Türk ses sanatçısı ve sinema oyuncusu (ö. 2023)
1938 - Halit Akçatepe, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (ö. 2017)
1942 - Cevat Yurdakul, Türk polis (ö. 1979)
1942 - Nevzat Güzelırmak, Türk eski millî futbolcu, teknik direktör
1944 - Uğurtan Sayıner, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (ö. 2021)
1948 - Devlet Bahçeli, Türk ekonomist, siyasetçi ve MHP Genel Başkanı
1952 - İbrahim Tatlıses, Türk şarkıcı, besteci, yapımcı ve oyuncu
1953 - Mehmed Uzun, Kürt asıllı Türk yazar (ö. 2007)
1958 - Şükrü Kızılot, Türk akademisyen ve gazeteci (ö. 2017)
1958 - Zeydan Karalar, Türk mühendis, siyasetçi ve Adana Büyükşehir Belediyesi Başkanı
1972 - Yiğit Bulut, Türk finans analisti, köşe yazarı, sunucu ve cumhurbaşkanlığı başdanışmanı (ö. 2025)
1979 - Fatih Erbakan, Türk siyasetçi ve mühendis
2002 - Eren Bülbül, Emniyet güçleri ile PKK üyeleri arasındaki çatışmada ölen çocuk (ö. 2017)
1 OCAK’TA ÖLENLER
1972 - Maurice Chevalier, Fransız aktör ve şarkıcı (d. 1888)
1980 - Pietro Nenni, İtalyan gazeteci, siyasetçi ve İtalyan Sosyalist
1994 - Cesar Romero, Küba asıllı Amerikalı oyuncu (d. 1907)
1995 - Dilber Ay (Gülşen Demirci), Türk sinema sanatçısı (d. 1958)
2003 - Yusuf Nalkesen, Türk bestekâr (d. 1923)
Yorumlar
Yorum Gönder