_________________Ahmet Yeşiltepe
İran devlet medyasının doğruladığı tablo, sıradan bir “hedefli saldırı” değil; doğrudan devletin askeri-güvenlik omurgasına yönelik sistematik bir tasfiye niteliği taşıyor..
• Dini Lider Ali Hamaney – rejimin nihai karar mercii, tüm askeri ve siyasi yapının üst otoritesi
• Savunma Bakanı Aziz Nasirzade – konvansiyonel kuvvetlerin ve savunma stratejisinin koordinatörü
• Devrim Muhafızları Komutanı General Muhammed Pakpur – rejimin ideolojik ordusu ve bölgesel operasyonların ana gücü
• Güvenlik Danışmanı Ali Şemhani – ulusal güvenlik mimarisinin kilit planlayıcısı
• Hamaney’in Askeri Ofis Başkanı Muhammed Şirazi – lider ile sahadaki komuta yapısı arasındaki kritik kanal
• İstihbarat Daire Başkanı Salah Asadi – iç güvenlik ve karşı istihbaratın merkezi ismi
• Savunma İnovasyon Kurumu Başkanı Hüzeyin Cebel Amiliyan ve eski başkan Rıza Muzaffarinya – füze, İHA ve ileri askeri teknolojilerin geliştirilmesinden sorumlu yapı
Bu isimlerin ortak özelliği, İran’ın sadece bugünkü güvenlik aygıtını değil, aynı zamanda gelecek askeri kapasitesini ve komuta sürekliliğini temsil etmeleriydi.
Dolayısıyla ortaya çıkan sonuç:
Bu operasyon İran’ın karar alma zincirini, teknolojik üretim hattını ve Devrim Muhafızları merkezli güç omurgasını aynı anda felç etmeyi hedefleyen çok katmanlı bir stratejik darbe görüntüsü veriyor.
Daha önce gördük;
Tahran, bu ölçekte bir liderlik boşluğunu (Dini lider hariç) kısa sürede doldurdu. Çünkü savaşların kaderini çoğu zaman cephedeki kayıplar değil, komuta mimarisindeki kırılmalar belirler.. Bunu iyi bilen bir İran devleti var.
İRAN, DUBAİ FİKRİNE SALDIRDI
_____________________Shanaka Anslem Perera
Füze parçaları Palm Jumeirah'daki Fairmont oteline isabet etti. Drone parçaları Burj Al Arab'ın cephesini ateşe verdi. Dünyanın en işlek uluslararası yolcu merkezi olan Dubai Uluslararası Havalimanı'ndaki bir terminal hasar gördü. ABD savaş gemilerine ev sahipliği yapan ve uçak gemilerini idare eden Jebel Ali Limanı, füze enkazından çıkan yangın nedeniyle alev aldı. Abu Dabi'deki Zayed Uluslararası Havalimanı doğrudan isabet aldı. Bir kişi öldü, yedi kişi yaralandı.
Birleşik Arap Emirlikleri Savunma Bakanlığı, yüzden fazla balistik füze ve iki yüzden fazla insansız hava aracının etkisiz hale getirildiğini doğruladı. Bu, İran'ın son kırk yıldır kendisini Orta Doğu'nun en güvenli bölgesi olarak pazarlayan bir ülkeye üç yüzden fazla mühimmat ateşlediği anlamına geliyor.
Dubai askeri bir hedef değil. Dubai, finansal bir tezdir. Basra Körfezi'nin ağzında küresel bir şehir inşa edip, onu para, mimari ve diplomatik tarafsızlık yoluyla bölgedeki şiddetten izole edebileceğiniz önermesini savunuyor. İki milyon yabancı uyruklu orada yaşıyor. Emirliğin gelirinin yüzde altmışı havaalanı ve limanından geliyor. Körfez'deki her egemen varlık fonunun orada yatırımı var. Her küresel bankanın orada bölgesel bir ofisi bulunuyor. Dünyadaki her lüks markanın Şeyh Zayed Caddesi'nde bir mağazası var.
İran, bu tezi bir füzeyle altüst etti.
Mecazi anlamda değil. Her kartpostalda, her havayolu reklamında, her devlet varlık fonu sunumunda yer alan Burj Al Arab binasının çatısında Cumartesi gecesi itfaiye ekipleri vardı. Dubai hava sahası karanlığa gömüldü. Uçuş takip haritaları, tüm Körfez bölgesinin neredeyse tamamen boş olduğunu gösterdi. Havayolları operasyonlarını askıya aldı. Okullar çevrimiçi eğitime geçmeye hazırlandı. Dubai'de bomba sığınağı olmadığı için sakinler yer altı otoparklarına sığındı.
Finansal etkiler buradan itibaren daha da artıyor. Körfez'in servet etkisinin yarısını karşılayan varlık sınıfı olan Dubai gayrimenkulleri, İran balistik füzelerinin menzilinde olduğunu yeni keşfetti. Palm Jumeirah'da, Dubai Marina'da, Downtown'da bulunan her gayrimenkulün değerlemesi, kırk sekiz saat önce var olmayan bir savaş riski primi içeriyor. Hormuz geçişini yeniden fiyatlandıran sigortacılar, Körfez gayrimenkul portföylerini yeniden fiyatlandırmak üzere.
Suudi Arabistan vuruldu. Katar vuruldu. Kuveyt vuruldu. Bahreyn'in Beşinci Filo üssü, üç yüz milyon dolarlık radar sistemini imha eden insansız hava aracı saldırılarına maruz kaldı. İran, Amerikan kuvvetlerine ev sahipliği yapan tüm Körfez ülkelerini hedef aldı. Tek kurtulan Körfez ülkesi, arabulucu olan Umman oldu.
Mesaj askeri değil, ekonomik. İran Beşinci Filo'yu yenemez, ancak Körfez'i sermaye için yaşanmaz hale getirebilir.
Sermayenin sadakati yoktur. Sadece iade adresi vardır.
1 MART’LAR
1872 - Dünyanın ilk ulusal parkı olan Yellowstone Millî Parkı açıldı.
1896 - Adowa Muharebesi: Habeşistan, üstün sayıdaki İtalya kuvvetlerini yendi ve böylece I. İtalya-Habeşistan Savaşı sona erdi.
1896 - Henri Becquerel, radyoaktiviteyi keşfetti.
1901 - Avustralya Ordusu kuruldu.
1912 - Albert Berry, bir paraşüt ile uçaktan atlayan ilk kişi oldu.
1921 - Mehmet Âkif Ersoy'un sözlerini yazdığı "İstiklâl Marşı", Maarif Vekili (Millî Eğitim Bakanı) Hamdullah Suphi Tanrıöver tarafından, Mecliste ilk kez okundu.
1923 - Mustafa Kemal Paşa, TBMM'nin yeni çalışma dönemini açtı. Mustafa Kemal'in açılış konuşmasını mecliste dinleyiciler balkonundan izleyen Latife Hanım, meclise gelen ilk kadın oldu.
1926 - İtalyan yasaları esas alınarak hazırlanan yeni Türk Ceza Kanunu, TBMM'de kabul edildi.
1931 - Troçki'nin Büyükada'da kaldığı Arap İzzet Paşa Yalısı yandı.
1935 - TBMM, 5. dönem çalışmalarına başladı. Atatürk, 4. kez Cumhurbaşkanı seçildi. TBMM'de ilk kez 18 kadın milletvekili yer aldı.
1936 - ABD'de Hoover Barajı'nın inşaatı tamamlandı. O tarihte dünyanın en büyük beton yapısı ve en büyük hidroelektrik santraliydi.
1940 - Bulgaristan, Tripartite Paktı'nı imzalayarak Mihver Devletleri'ne katıldı.
1941 - Alman birlikleri Bulgaristan'a girdi.
1946 - Bank of England kamulaştırıldı.
1947 - Uluslararası para fonu (International Monetary Fund, IMF), finans işlemlerine başladı.
1947 - İffet Halim Oruz'un çıkardığı Kadın gazetesi yayına başladı. Gazete, 1979 yılına kadar, 32 yılda 1125 sayı olarak çıktı.
1952 - Dünya gazetesi yayın hayatına başladı.
1953 - Stalin kalp krizi geçirdi. Dört gün sonra da öldü.
1954 - Porto Riko'lu milliyetçiler, Amerika Birleşik Devletleri Temsilciler Meclisi'ne saldırdı, beş senatör yaralandı.
1958 - İzmit Körfezi'nde çalışan Üsküdar vapuru, saatteki hızı 130 kilometreyi bulan kasırga yüzünden Soğucak mevkiinde battı. Resmi sayılara göre 300'e yakın yolcudan 272'i öldü; 21 kişi kurtuldu.
1959 - Kıbrıs'a dönen Makarios, Kıbrıslı Rumlar tarafından büyük bir tezahüratla karşılandı.
1960 - 1000 siyah öğrenci, ABD'nin Alabama eyaletinde ayrımcılığı protesto etti.
1961 - Ordu Yardımlaşma Kurumu (OYAK) kuruldu.
1963 - İstanbul Boğazı'nda Dolmabahçe açıklarında çarpışan iki Sovyet tankerinden, denize sızan ince mazotun alev almasıyla Yüzer Karaköy İskelesi ve Kadıköy vapuru yandı.
1966 - SSCB uzay sondası Venera 3, Venüs yüzeyine çarparak düştü.
1974 - Watergate skandalı: 7 kişiye skandaldaki rolleri nedeniyle dava açıldı.
1975 - Avustralya'da renkli televizyon yayınları başladı.
1978 - Charlie Chaplin'in cenazesi, İsviçre'deki mezarlıktan çalındı.
1978 - Adnan Menderes'in oğlu, Adalet Partisi Aydın milletvekili Mutlu Menderes, trafik kazası sonucu öldü.
1980 - Voyager 1 uzay sondası, Satürn'ün Janus adlı uydusunun varlığını tescil etti.
1983 - Hakkâri'de Bir Mevsim adlı film, Berlin Film Şenliği'nde 4 ödül alarak, şenlikte en çok ödül alan birkaç filmden biri olarak sinema tarihine geçti.
1989 - Türkiye'nin ilk özel TV kanalı Star 1, Eutelsat F 5 uydusundan test sinyali yayınlamaya başladı.
1992 - Türkiye'nin ikinci özel TV kanalı ve yarışma programlarıyla ünlü Show TV, yayın hayatına başladı.
1992 - İstanbul Kuledibi'ndeki Neve Şalom Sinagogu'na bombalı saldırıda bulunuldu.
1992 - Bosna-Hersek Sosyalist Cumhuriyeti'nde ayrılıkçı referandum kararı alınması ve 'Kanlı Düğün' ismiyle anılan olay Bosna Savaşı'nı tetikledi.
1994 - Nirvana, son konserini Münih'te verdi.
1996 - Uluslararası Narkotik Kontrol Stratejisi Raporu'nda, Türkiye kara para aklayan ülkeler arasında sayıldı.
1997 - "Persona non grata" (istenmeyen kişi) ilan edilen İran'ın Erzurum Başkonsolosu Said Zare ülkesine geri döndü. İran da misilleme olarak Türkiye'nin Tahran Büyükelçisi Osman Korutürk ile Urumiye Başkonsolosu Ufuk Özsancak'ı "persona non grata" ilan etti.
1998 - Titanik, dünya çapında 1 milyar dolar üstü hasılat yapan ilk film oldu.
1999 - Ottawa Antlaşması yürürlüğe girdi.
2000 - Finlandiya Anayasası yeniden yazıldı.
2002 - ABD kuvvetleri Afganistan topraklarına girdi.
2005 - Türkler: Bir İmparatorluğun Mimarları ve Mimar Sinan'ın Dehası adlı fotoğraf sergisi, Londra'da açıldı.
2006 - İngilizce Wikipedia, Jordanhill railway station [en] maddesiyle bir milyonuncu maddeye erişti.
2007 - Danıştay 2. Daire üyelerine yönelik saldırıyla ilgili davada; savcı, olayın faili Alparslan Arslan ile Osman Yıldırım, İsmail Sağır ve Erhan Timuroğlu için anayasal düzeni cebren ortadan kaldırmak için silahlı örgüt kurmak ve yönetmek suçundan, dörder kez ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası istedi.
2009 - Ciner Yayın Holding bünyesinde ve Fatih Altaylı'nın editörlüğünde yayınlanan Gazete Habertürk yayına başladı.
2014 - Çin'in Kunming şehrinde meydana gelen bıçaklı saldırıda 33 kişi öldü 148 kişi yaralandı.
2014 – FIFA, kadın futbolcuların maçlarda başörtüsü takmasına izin verdi.
2021 – “Cumhurbaşkanı’na hakaret” suçlamasıyla bugün görülen karar duruşmasında hakim karşısına çıkan ve 4’er yıl 8’er ay hapis cezası istenen usta sanatçılar Metin Akpınar ve Müjdat Gezen beraat etti.
2021 – Fransa’nın eski Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy; yolsuzluk, bir yargıca rüşvet vermeye çalışma ve görevi kötüye kullanma suçlamalarıyla yargılandığı davada 3 yıl hapis cezasına çarptırıldı.
2026 – İran devlet televizyonu ve resmi medya kuruluşları, ABD ve İsrail’in ortak saldırıları sırasında Hamaney’in hayatını kaybettiğini açıkladı ve bu haber ulus çapında teyit edildi. İran’da ayrıca 40 günlük ulusal yas ve 7 günlük resmi tatil ilan edildi.
1 MART’TA DOĞANLAR
1855 - George Ramsay, İskoç futbolcu ve teknik direktör (ö. 1935)
1910 - David Niven, İngiliz aktör (ö. 1983)
1922 - İzak Rabin, İsrail Başbakanı ve Nobel Barış Ödülü sahibi (ö. 1995)
1926 - Alâeddin Yavaşca, Türk tıp doktoru ve Klasik Türk müziği sanatçısı (ö. 2021)
1926 - Hasan Mutlucan, Türk Halk Müziği sanatçısı (ö. 2011)
1927 - Harry Belafonte, Amerikalı müzisyen ve aktör (ö. 2023)
1929 - Nida Tüfekçi Türk saz sanatçısı (ö. 1993)
1938 - Zekeriya Beyaz, Türk akademisyen ve yazar (ö. 2022)
1950 - Bülent Ortaçgil, Türk şarkıcı, şarkı sözü yazarı ve besteci
1953 - Sinan Çetin, Türk yönetmen, dizi ve sinema oyuncusu
1963 - Aydan Şener, Türk oyuncu ve eski manken
1963 - Peker Açıkalın, Türk sinema ve tiyatro oyuncusu
1964 - Sinan Özen, Türk şarkıcı
1969 - Javier Bardem, İspanyol oyuncu ve En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi
1994 - Justin Bieber, Kanadalı şarkıcı
1 MART’’TA ÖLENLER
1978 - Mutlu Menderes, Türk politikacı (d. 1937)
1979 - Mustafa Barzani, Kürt politikacı (d. 1903)
1983 - Arthur Koestler, Macar asıllı İngiliz yazar (d. 1905)
2000 - Özay Gönlüm, Türk saz sanatçısı (d. 1940)
2023 - Just Fontaine, Fransız futbolcu ve 1958 FIFA Dünya Kupası'nın gol kralı (d.1933)
Yorumlar
Yorum Gönder